Mở hướng nghiên cứu liên ngành từ Hội thảo "Tương lai của truyền thông thị giác trong kỷ nguyên số"

Ngày 24/6/2025, Khoa Công nghệ Sáng tạo - Trường Đại học Văn Lang tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “Tương lai của truyền thông thị giác trong kỷ nguyên số”. Sự kiện thu hút giảng viên, chuyên gia, nhà nghiên cứu và sinh viên từ nhiều trường đại học trên cả nước tham dự, cùng nhau chia sẻ các hướng nghiên cứu mới, liên ngành và có tính ứng dụng cao trong lĩnh vực truyền thông thị giác – một lĩnh vực đang phát triển mạnh mẽ dưới tác động của chuyển đổi số.

Phát biểu khai mạc, TS. Võ Văn Lạc - Trưởng khoa Công nghệ Sáng tạo - cho biết: “Sau hơn 3 tháng phát động, hội thảo nhận được nhiều bài viết có chất lượng chuyên môn cao từ các trường đại học trên toàn quốc. Chúng tôi kỳ vọng sự kiện này sẽ trở thành không gian học thuật đa chiều, góp phần thúc đẩy nghiên cứu liên ngành giữa truyền thông, nghệ thuật và công nghệ”.

Nhiều vấn đề thời sự tại 03 phiên thảo luận

Hội thảo quy tụ 20 tham luận, trong đó có 6 bài trình bày trực tiếp, chia thành ba phiên làm việc với các chủ đề: giáo dục - đào tạo, văn hóa - di sản và đạo đức - nghệ thuật. Tại phiên đầu tiên, tham luận của PGS.TS. Huỳnh Quốc Thắng - Giảng viên cao cấp, Ủy viên Hội đồng Khoa học,  Bộ môn Văn hóa ứng dụng, Khoa Văn học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TP.HCM - tập trung vào mối liên hệ giữa truyền thông thị giác, công nghiệp văn hóa và đào tạo nguồn nhân lực trong lĩnh vực mỹ thuật ứng dụng. Diễn giả cho rằng truyền thông thị giác không chỉ là công cụ truyền tải thông tin mà còn đóng vai trò kiến tạo các giá trị thẩm mỹ, văn hóa và kinh tế trong xã hội hiện đại. Một số nghiên cứu khác trên cơ sở khảo sát sinh viên và phỏng vấn chuyên gia chỉ ra rằng chất lượng nội dung, khả năng tương tác và năng lực công nghệ của người dạy và người học là những yếu tố then chốt ảnh hưởng đến hiệu quả ứng dụng truyền thông thị giác trong giáo dục.

Phiên 2 tập trung vào việc bảo tồn và lan tỏa giá trị văn hóa thông qua các công cụ thị giác hiện đại như thiết kế đa phương tiện, công nghệ thực tế tăng cường (AR) hay số hóa bảo tàng. TS. Nguyễn Đức Sơn - Chủ nhiệm bộ môn Thiết kế đồ họa và kỹ thuật số, Greenwich Việt Nam -  phân tích khả năng ứng dụng thiết kế đa phương tiện trong triển lãm và lưu trữ bảo tàng. Trong khi đó, nhóm nghiên cứu từ Đại học FPT Cần Thơ chia sẻ dự án triển lãm AR “Bất Bình Thường”, thu hút sự quan tâm của giới trẻ với các thông điệp về bạo lực học đường, bất bình đẳng giới và khủng hoảng tâm lý. Theo khảo sát, hơn 90% người tham dự hài lòng với trải nghiệm AR, đặc biệt ấn tượng với thông điệp nhân văn mà dự án truyền tải.

Ở phiên cuối, các diễn giả đặt vấn đề đạo đức nghề nghiệp trong bối cảnh AI và deepfake phát triển nhanh chóng. Từ đó, các diễn giả đề xuất quy trình ứng dụng công nghệ như 3D scanning, VR và AR để tái hiện các họa tiết Phật giáo thời Lý - Trần trong thiết kế trải nghiệm số, đồng thời đưa ra cảnh báo về sự phát triển của công nghệ deepfake và trí tuệ nhân tạo (AI).

Từ lý thuyết đến thực tiễn

Bên cạnh phần trình bày, các phiên thảo luận cũng diễn ra sôi nổi với sự góp mặt của nhiều chuyên gia, doanh nghiệp. Các ý kiến đều khẳng định vai trò trung tâm của truyền thông thị giác trong chuyển đổi số, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc kết hợp giữa công nghệ - sáng tạo - đạo đức trong quá trình đào tạo và nghiên cứu. Đáng chú ý, tại các phiên thảo luận, nhiều vấn đề thời sự được đặt ra như: nguy cơ “rác thải AI” trong giảng dạy nếu thiếu định hướng, vai trò của con người trong sáng tạo giữa bối cảnh công nghệ lên ngôi, hay việc cần thiết xây dựng hành lang pháp lý để định hướng phát triển truyền thông thị giác một cách nhân văn và bền vững. 

Tổng kết hội thảo, TS. Võ Văn Lạc đánh giá cao chất lượng học thuật và chiều sâu thảo luận từ các tham luận. Các nội dung trao đổi sẽ được tổng hợp, tiếp thu để bổ sung vào định hướng đào tạo và nghiên cứu khoa học ở bậc đại học và sau đại học, góp phần phát triển truyền thông thị giác như một lĩnh vực học thuật liên ngành, giàu tiềm năng trong thời đại số.

Tin: Trung Trực