
18 thg 11, 2025
Phá vỡ rào cản: 6 chướng ngại vật đang ngăn cản tiến trình học vẽ của bạn
Việc chưa thấy tiến bộ khi vẽ thường là do đang gặp phải một vài rào cản nho nhỏ. Họa sĩ nào cũng từng trải qua cảm giác bế tắc, vì thật ra, chững lại một chút cũng là điều bình thường trên hành trình này mà.
Điều khó chịu hơn cả là khi chúng takhông biết chính xác vì sao mình lại bị kẹt lại. Cảm thấy tranh có gì đó chưa ổn, nhưng rốt cuộc thì vấn đề nằm ở đâu?
Thế nên, chúng ta hãy cùng nhau tìm hiểu 6 lý do đang cản trở bước tiến của bạn trong hội họa và cùng nhau tìm cách vượt qua chúng nhé.
Rào cản 1: Nghĩ rằng cần có tài năng
Đây là một sai lầm phổ biến khi tin rằng cần một năng khiếu đặc biệt mới có thể tiến bộ trong hội họa. Nghĩ rằng bản thân đơn giản là vẽ dở từ khi sinh ra và những người khác thì may mắn hơn.
Sự thiếu tự tin dẫn đến việc tin rằng người khác có thứ gì đó đặc biệt hơn. Rốt cuộc, học làm gì nếu không bao giờ đạt được trình độ của những nghệ sĩ ngưỡng mộ?
Và đó chính là lúc hoàn toàn sai! Tin vào sự tồn tại của tài năng bẩm sinh là niềm tin giới hạn lớn nhất trong hội họa. Nó giải phóng khỏi trách nhiệm, cứ như thể không còn kiểm soát được thành công của chính mình nữa. Điều đó cản trở tiến trình và ngăn cản việc nhận ra tiềm năng.

🎨 Không có bí mật nào cả, ngay cả những nghệ sĩ giỏi cũng bắt đầu từ con số không. Mọi họa sĩ đều phải trải qua giai đoạn có phần lúng túng khi chưa thể vẽ tốt. Điều đó hoàn toàn bình thường. Quan trọng là phải biết cách thoát khỏi nó và ngừng trì trệ.
💡 Giải pháp: Lấy lại quyền kiểm soát
Nếu cảm thấy thiếu tự tin và có ấn tượng rằng không có những gì cần thiết để trở thành một họa sĩ giỏi, hãy đọc bài viết đầy đủ tôi đã dành riêng cho chủ đề này: “Bạn có cần tài năng để vẽ không?” Việc đọc nó là hoàn toàn cần thiết để phá vỡ niềm tin giới hạn này.
Rào cản 2: Không học cách quan sát như một nghệ sĩ
![]() | Chúng ta có xu hướng vẽ những gì thấy mà không thực sự hiểu nó. Phác thảo đường viền của những gì muốn miêu tả mà không nắm bắt được hình khối. |
🧠 Não bộ lọc thông tin
Hãy cùng làm một bài tập nhỏ để cải thiện kỹ năng quan sát:
🔹 Quan sát kỹ tất cả các vật thể màu xanh lam có trong căn phòng đang ở. ⚠️ Đừng đọc tiếp cho đến khi hoàn thành bài tập này, vì nó sẽ có tác động lớn hơn.
🔸 Đã quan sát xong? Tuyệt vời! Bây giờ, nhắm mắt lại và cố gắng liệt kê càng nhiều vật thể màu đỏ có thể nhớ trong phòng càng tốt. Đúng vậy, vật thể màu đỏ.
Cố gắng liệt kê càng nhiều càng tốt, sau đó mở mắt ra và nhìn xung quanh một lần nữa. Chắc chắn bạn sẽ nhận ra đã bỏ sót khá nhiều thứ, đúng không?

Với bài tập này, mục tiêu là để hiểu rằng khi lập danh sách các vật thể màu xanh lam, não bộ tự động lọc bỏ mọi thứ khác. Nó chỉ tập trung mọi nỗ lực ghi nhớ vào các vật thể màu xanh lam mà thôi.
Quan sát trong hội họa cũng hoạt động theo cách tương tự. Cứ như thể cố chấp nhìn thấy các vật thể màu xanh lam trong khi đáng lẽ cũng nên chú ý đến các vật thể màu đỏ.
Não bộ chưa bao giờ được huấn luyện để quan sát đúng cách nhằm vẽ chính xác. Đã điều kiện hóa nó chỉ nhìn thấy những gì muốn thấy.
🧠 Não bộ tư duy bằng biểu tượng
Khi gặp khó khăn trong khi vẽ, não bộ cố gắng giúp đỡ. Ví dụ, khi vẽ một con mắt, nó có thể nghĩ: 'một con mắt thì đơn giản thôi, nó có hình hạt hạnh nhân.'
Và đó là lúc các vấn đề phát sinh. Não bộ cố gắng diễn giải yếu tố đang cố gắng vẽ bằng các biểu tượng để đơn giản hóa những gì thấy. Lông mi trở thành những đường nét đơn thuần, và con ngươi là một vòng tròn đơn giản.
Tuy nhiên, việc dựa vào những sự đơn giản hóa này là chưa đủ để thực sự tiến bộ trong hội họa. Chỉ dừng lại ở những ước tính sơ bộ dựa trên trí nhớ.

💡 Giải pháp: Phân tích tài liệu tham khảo
Điều cần thiết là phải hiểu rằng vẽ hoạt động trong các lớp khác nhau. Bức vẽ được cấu tạo bởi nhiều nhóm yếu tố khác nhau (tỷ lệ, khối, bóng...).
Bằng cách dành thời gian để phân tích và mổ xẻ các tài liệu tham khảo như đã thấy trong hướng dẫn bắt đầu vẽ, sẽ giỏi hơn trong việc quan sát như một nghệ sĩ thực thụ. Quan sát càng tốt, vẽ càng đẹp!
Rào cản 3: Quá chú trọng vào chi tiết
Thường có xu hướng coi chủ nghĩa hoàn hảo là một phẩm chất tuyệt vời, nhưng nó có thể trở thành một vấn đề thực sự khi cố gắng học vẽ. Việc tìm kiếm một kết quả hoàn hảo khiến việc học trở nên phản tác dụng.
Hoàn toàn bình thường khi mong muốn tạo ra những bức vẽ đẹp mà bản thân có thể tự hào. Điều này mang lại cảm giác tiến bộ và phát triển kỹ năng, rất đáng khích lệ.
Tuy nhiên, điều này đôi khi dẫn đến việc dành hàng giờ để hoàn thiện mọi chi tiết của bức vẽ với sự tỉ mỉ quá mức.

Điều không phải lúc nào cũng nhận ra là chủ nghĩa hoàn hảo quá mức này trở thành một chướng ngại vật lớn cho sự tiến bộ trong hội họa. Bằng cách tập trung vào các chi tiết không quan trọng, lại bỏ lỡ những khía cạnh thiết yếu.
Mỗi bức vẽ nên là một cơ hội để học hỏi, thử nghiệm và nghiên cứu. Nếu chỉ tập trung vào kết quả cuối cùng, sẽ không thu được bất kỳ bài học nào từ việc luyện tập!
Kết quả là lãng phí thời gian quý báu mà không thực sự học được gì. Thoát khỏi thói quen muốn mọi thứ phải hoàn hảo là một thử thách, nhưng điều đó là cần thiết.
Thành thật khuyến khích quan sát hành vi này ở bản thân, và xem liệu có dành quá nhiều thời gian vào việc thêm chi tiết không. Nếu đúng như vậy, hãy tự hỏi câu hỏi này: 'Mình đang thực sự học vẽ, hay chỉ đang tìm kiếm một kết quả cuối cùng đẹp mắt?'
💡 Giải pháp: Phác thảo nhanh (Quick Sketches)
Vẽ phác thảo nhanh cho phép đạt được kết quả đáng kể nhất trong thời gian ngắn.
Đó là một phương pháp liên quan đến việc vẽ cùng một yếu tố nhiều lần, cải thiện nó sau mỗi lần. Ý tưởng là tạo ra các biến thể và khám phá, đồng thời phân tích các lỗi sai ở mỗi bước.

Ví dụ, ở đây đã phải vẽ cùng một nhân vật 6 lần để có được một kết quả thỏa mãn. Nếu dừng lại ở bức vẽ đầu tiên, sẽ không thể phân tích các lỗi sai và sẽ không có bất kỳ tiến bộ nào.
Mục tiêu là tạo ra hàng tá bản vẽ luyện tập thay vì dành hàng giờ cho một tác phẩm duy nhất.
Rào cản 4: Không có mục tiêu thực tế
Thường mong muốn học vẽ nhanh, để có thể dễ dàng vẽ mọi thứ mình muốn. Rốt cuộc, nếu tìm cách học vẽ, thì chủ yếu là vì niềm vui.
![]() | Dễ bị cám dỗ chỉ vẽ những chủ đề hấp dẫn. Nhưng trên thực tế, nếu chưa thể vẽ được một khối lập phương, làm sao có thể vẽ một con rồng chẳng hạn? |
Áp dụng cách tiếp cận này, rất dễ nản lòng và bỏ cuộc nhanh chóng. Vẽ sẽ có vẻ quá khó nếu chủ đề quá phức tạp!
Tiến bộ trong hội họa dường như nằm ngoài tầm với, và điều này ảnh hưởng đến sự tự tin và lòng tự trọng.

Việc áp dụng một cách tiếp cận tiến bộ trong hành trình vẽ là điều cần thiết. Có thể tự hào về những sáng tạo của mình trong khi nhận ra rằng luôn có chỗ để cải thiện.
Hãy coi đó như việc học một ngôn ngữ mới. Không thể mong đợi trở thành người song ngữ trong hai ngày, vì đó sẽ là một mục tiêu hoàn toàn không thực tế! Tuy nhiên, có thể đặt ra các mục tiêu khả thi, chẳng hạn như học một từ vựng mỗi ngày.
💡 Giải pháp: Mục tiêu rõ ràng và khả thi
Bằng cách tập trung vào các mục tiêu có thể đạt được, thực sự có thể thúc đẩy sự tiến bộ. Vẽ phần lớn phụ thuộc vào tư duy và sự kiên trì.
![]() | Hãy tưởng tượng một người muốn bắt đầu tập thể dục. Hãy gọi cô ấy là alice. Đó là ngày đầu tiên cô ấy đến phòng tập. Kịch bản nào hợp lý hơn? |
👉 Kịch bản 1 Alice quyết định bắt đầu tập luyện trên máy đầu tiên cô thấy, đặt mức tạ tối đa. Rõ ràng, cô không thể thực hiện bài tập đúng cách, nản lòng và bị thương. Cô cảm thấy không phù hợp, sâu thẳm cô biết điều đó: cô không sinh ra để tập thể thao.
👉 Kịch bản 2 Alice bắt đầu bằng cách lên lịch một buổi tập với huấn luyện viên, người đặt ra các mục tiêu khả thi cho cô và thiết lập một chiến lược để đạt được chúng. Cô bắt đầu với mức tạ rất nhẹ, tăng dần tải trọng mỗi tuần. Vài tháng sau, cô đã tăng gấp ba lần lượng tạ cô có thể nâng ban đầu.
Rõ ràng, kịch bản thứ hai là con đường lý tưởng để Alice tiến bộ đều đặn và hiệu quả. Tốt hơn hết là nên đặt ra các mục tiêu khiêm tốn nhưng có thể đạt được và dần dần tăng cấp độ theo thời gian.
![]() | Vẽ không phải là chạy nước rút mà là chạy marathon. Thật không may, hầu hết mọi người bị mắc kẹt trong kịch bản đầu tiên mà không hề nhận ra. |
Rào cản 5: Không đủ kiên trì trong nỗ lực
Những người mới bắt đầu vẽ thường trải qua sự trì trệ do thiếu sự nghiêm khắc và tự kỷ luật. Sự nhất quán là một phẩm chất quan trọng để đạt được tiến bộ thực sự trong hội họa.
Rất dễ nản lòng bởi những trở ngại đã liệt kê: sợ thiếu tài năng, khó khăn trong quan sát, quá chú ý đến chi tiết và mục tiêu không thực tế. Sự nản lòng này thường dẫn đến sự không đều đặn trong việc luyện tập.
Vẽ chỉ thỉnh thoảng, bất cứ khi nào cảm thấy thích. Mặc dù vẽ vì niềm vui thuần túy là điều tuyệt vời, nhưng để đạt được kết quả cụ thể, cần phải vượt qua điều đó.

Để tiến bộ như một vận động viên, cần phải tập luyện thường xuyên và thiết lập một thói quen nhất quán.
Chạy bộ 10 phút ngẫu hứng sẽ không mang lại kết quả đáng kể. Tuy nhiên, chạy bộ 10 phút mỗi ngày sẽ có lợi hơn nhiều.
Trước khi nhắm đến hiệu suất cao nhất bằng cách chạy liên tục 3 giờ, vận động viên sẽ tập trung vào việc duy trì cam kết hàng ngày, có mặt ngày này qua ngày khác. Nguyên tắc tương tự cũng áp dụng cho việc vẽ, nơi ưu tiên sự nhất quán hơn số lượng là điều cần thiết.
💡 Giải pháp: Tạo thói quen
![]() | Bằng cách cam kết chỉ 10 phút vẽ mỗi ngày, sẽ phát triển được tính tự kỷ luật và bắt đầu thấy những kết quả ban đầu. |
Dành 10 phút mỗi ngày tương đương với hơn một giờ mỗi tuần, cộng lại là khoảng 5 giờ mỗi tháng.
Mục tiêu không nhất thiết là phải trở thành một nghệ sĩ tận tâm dành 10 giờ mỗi ngày để vẽ. Ý tưởng chính là phát triển tính kỷ luật bằng cách dành ít nhất 10 phút mỗi ngày để cải thiện.
Khi tích hợp thói quen nhỏ này vào cuộc sống hàng ngày, các buổi vẽ sẽ trở thành một thói quen, một phản xạ.
🕓 Tất nhiên, lý tưởng là có thể dần dần tăng thời gian luyện tập dựa trên năng lượng và lịch trình.
Rào cản 6: Không có quy trình để tuân theo
“Nói chung, dấn thân vào hội họa bằng tất cả trái tim và tâm hồn mà không biết chính xác đang làm gì. Với tất cả các nguồn tài nguyên mà internet cung cấp, trở nên vô cùng khó khăn để biết nên bắt đầu từ đâu.
Cầm bút chì, nhìn chằm chằm vào giấy, và cảm thấy tê liệt. Không có một con đường rõ ràng để đi theo, bắt tay vào mỗi bản vẽ một cách hỗn loạn. Thật là đau đầu, phải không?
Tốt nhất, sẽ bị trì trệ, và tệ nhất, sẽ nản lòng. Điều đó giống như cố gắng leo núi everest khi đi dép xỏ ngón. Hoàn toàn cần thiết phải trang bị cho bản thân và thiết lập một chiến lược để tiến bộ.
💡 Giải pháp: Thiết lập một quy trình đơn giản Ý tưởng là bám vào các bước đơn giản mà bản thân có thể làm chủ. Để giúp hiểu rõ hơn, tôi sẽ chia sẻ quy trình đã cho phép tôi tiếp cận việc vẽ một cách dễ dàng.
Bằng cách cùng nhau trải qua một ví dụ cụ thể, chúng ta sẽ vượt qua 6 rào cản này và kích hoạt những tiến bộ đầu tiên chỉ trong 10 phút.
📌 Bài tập thực hành: Quy trình cần tuân theo để vẽ tốt hơn
🔸 Bước 1: Ví dụ về con bọ cánh cứng
Bây giờ bị cấm nhìn vào bất kỳ bức ảnh nào về bọ cánh cứng. Lấy một tờ giấy và vẽ một con bọ cánh cứng từ phía trước.
Nếu không có ý tưởng làm thế nào: điều đó thậm chí còn tốt hơn. Giống như trong ví dụ của chúng ta với các vật thể màu xanh lam và đỏ, đã từng thấy bọ cánh cứng, nhưng não bộ đã lọc bỏ tất cả các chi tiết. Nó chỉ nhớ ý tưởng chung về hình dạng của một con bọ cánh cứng.
![]() | Khi bản phác thảo đã hoàn thành, hãy đặt nó sang một bên và không chạm vào nó nữa. Bây giờ, hãy chuyển sang bước tiếp theo. |
🔸 Bước 2: Tài liệu tham khảo
![]() | Bây giờ, hãy tìm kiếm ảnh tham khảo về bọ cánh cứng. Lưu một vài bức ảnh vào máy tính, tốt nhất là từ nhiều góc độ khác nhau để có cái nhìn toàn diện về côn trùng. Và đây là thư mục tham khảo đầu tiên. |
🔸 Bước 3: Nghiên cứu hình dạng
Bây giờ đã lưu ảnh bọ cánh cứng, dành 5 phút để quan sát chúng kỹ lưỡng. Vẽ trực tiếp lên các bức ảnh để hiểu từng hình dạng một và mổ xẻ chúng.
![]() | Ý tưởng không phải là đồ lại, mà là quan sát và học cách đơn giản hóa những gì thấy. Cuối cùng, con bọ cánh cứng được tạo thành từ các hình dạng đơn giản. |
Dành thời gian quan sát tỷ lệ, khoảng cách và các hình dạng chính. Thực hiện điều này trên nhiều bức ảnh để có đủ thời gian nghiên cứu côn trùng.
Đây có thể không phải là bước thú vị nhất, nhưng nó là bước quan trọng nhất! Bằng cách dành thời gian nghiên cứu chủ đề muốn vẽ, sẽ thấy việc vẽ nó từ trí tưởng tượng sau này dễ dàng hơn nhiều.
🔸 Bước 4: Vẽ từ một bức ảnh
Chọn một trong những bức ảnh đã lưu trước đó và lần này, vẽ bên cạnh nó. Nhờ bước trước, đã biết thêm về bọ cánh cứng.
Chỉ cần vẽ những gì thấy, cố gắng không dành quá 10 phút cho nó. Đừng lo lắng về các chi tiết; tập trung vào các hình dạng chính và tỷ lệ dựa trên những gì đã học ngay trước đó.

🔸 Bước 5: Bản phác thảo cuối cùng
Bây giờ, sử dụng các tài liệu tham khảo để vẽ con bọ cánh cứng trong một tư thế khác. Ví dụ, thử vẽ nó từ góc nhìn từ trên xuống.
Bây giờ đã hiểu các hình dạng tạo nên con bọ hung, tài liệu tham khảo đóng vai trò là hướng dẫn. Không còn sao chép mà là diễn giải dựa trên những gì đã quan sát và nghiên cứu.
Cơ thể của con bọ cánh cứng giống hình chữ nhật. Có thể thấy đầu nó chiếm khoảng một phần ba cơ thể. Chân nó có hai khớp mỗi bên. Dành thời gian để quan sát và phân tích!

Bây giờ, hãy đặt tất cả tài liệu tham khảo sang một bên và thử vẽ lại con bọ hung từ trí nhớ. Sau đó, so sánh bản vẽ đầu tiên với bản vẽ mới nhất. Xin chúc mừng, đã có tiến bộ chỉ trong 15 phút!
Có thể thấy sự khác biệt đáng kể giữa bản vẽ ban đầu và bản vẽ cuối cùng. Lý do rất đơn giản: đã dành thời gian để nghiên cứu và quan sát cẩn thận những gì muốn vẽ.

Có thể sử dụng quy trình sáng tạo này cho bất cứ điều gì. Từ bây giờ, bạn có thể tiếp cận bất kỳ bản vẽ nào bằng phương pháp đơn giản hóa này.
Tóm lại
Bằng cách phá vỡ những rào cản này, sẽ có thể thúc đẩy tiến độ và đạt được những kết quả thực sự trong kỹ năng vẽ. Hãy cùng tóm tắt lại 6 chướng ngại vật đang cản trở sự tiến bộ:
Rào cản 1: Nghĩ rằng cần có tài năng
Rào cản 2: Không dành thời gian để quan sát
Rào cản 3: Quá chú trọng vào chi tiết
Rào cản 4: Đặt mục tiêu không thực tế
Rào cản 5: Không đủ kiên trì (nhất quán)
Rào cản 6: Thiếu quy trình rõ ràng để tuân theo
Không có bí mật nào cả. Vẽ không chỉ là luyện tập và kỹ thuật. Tư duy đóng một vai trò quan trọng trong sự tiến bộ.
Bằng cách xử lý những niềm tin giới hạn và áp dụng tư duy đúng đắn, có thể cải thiện việc vẽ nhanh hơn nhiều so với suy nghĩ.
Đừng quên rằng vẽ chỉ là một kỹ năng, và nó hoàn toàn có thể học được, nằm trong tầm với của mọi người.
Nguồn bài viết:
https://en.zephy.fr/blog/obstacles-preventing-progress/











































