Mache là gì và ứng dụng thế nào trong trang trí màu?

1 Định nghĩa chuẩn về mache trong hội họa

Mache (nguồn gốc từ tiếng Pháp: Matières) có nghĩa gốc là chất liệu hoặc vật liệu. Trong tiếng Anh, nó tương đồng với từ Material. Trong giới mỹ thuật Việt Nam, chúng ta thường phát âm phiên âm là "ma-che".

Về mặt chuyên môn, Mache được dùng để diễn tả hiệu ứng bề mặt, tạo cảm giác về chất liệu (tả chất). Nó giúp người xem cảm nhận được đặc tính vật lý của vật thể như:

• Bề mặt xúc giác: Các lớp sơn đắp nổi gồ ghề, sần nhám mà tay có thể chạm vào.

• Bề mặt thị giác: Các nét vẽ, chấm hạt tạo hiệu ứng như vân gỗ, ánh kim, vải bố, hay làn nước dù bề mặt tranh hoàn toàn phẳng.

2 Vai trò của mache trong trang trí màu và thiết kế

Mache không chỉ đơn thuần là các họa tiết nhỏ vụn. Để được gọi là Mache, những chi tiết đó phải phục vụ mục đích gợi chất. Tại Sine Art, chúng mình luôn hướng dẫn học viên hiểu rằng Mache chính là "linh hồn" giúp hình khối trở nên sống động hơn:

• Gợi chất liệu thực tế: Một mảng màu nâu đơn điệu sẽ trở thành một tấm gỗ nếu được thêm các đường vân mảnh. Một mảng màu bạc sẽ bắt sáng như kim loại nếu có các đường gạch xéo tinh tế.

• Tạo nhịp điệu thị giác: Cách sắp xếp Mache có kiểm soát giúp dẫn dắt mắt người xem chuyển động theo ý đồ của tác giả, tạo ra chiều sâu và sự lớp lang cho tác phẩm.

• Khẳng định bản sắc riêng: Mỗi nghệ sĩ có một "gu" Mache khác nhau: người dùng nét đứt đoạn, người dùng chấm tram, người lại ưa chuộng những mảng màu loang lổ. Điều này tạo nên cá tính thị giác riêng biệt.

3 Tại sao nên cẩn trọng dùng mache trong bài thi trang trí màu?

Đây là thắc mắc của rất nhiều bạn. Mặc dù Mache giúp bài vẽ trông "nghệ" hơn, nhưng trong bối cảnh thi đại học (khối H), bạn cần cực kỳ cẩn trọng vì:

• Không nằm trong tiêu chí chấm điểm: Giám khảo ưu tiên đánh giá bố cục, sắc độ và tổ chức mảng miếng chính - phụ. Mache chỉ là yếu tố phụ trợ, không phải điều kiện bắt buộc để đạt điểm cao.

• Dễ gây rối và "vụn" bài: Việc lạm dụng Mache lên quá nhiều diện tích sẽ làm nhiễu thị giác, khiến bài thi mất đi sự mạch lạc. Nếu xử lý sắc độ Mache không khéo, bài vẽ dễ bị tối hoặc bẩn, làm lu mờ đi mảng chính.

• Hiểu lầm về khái niệm: Nhiều thí sinh nhầm tưởng các họa tiết trang trí vụn vặt là Mache, dẫn đến việc áp dụng sai cách và làm hỏng cấu trúc tổng thể của bài thi.

Tiêu chí chấm điểm trong trang trí màu

4 Lời kết

Hiểu đúng Mache là gì sẽ giúp bạn nâng tầm tư duy thẩm mỹ và biết cách điều tiết chi tiết trong tác phẩm của mình. Mache là một kỹ thuật tuyệt vời để thể hiện sự tinh tế, nhưng hãy sử dụng nó như một thứ gia vị - vừa đủ để tôn vinh món chính, thay vì làm lấn át toàn bộ bố cục.

Nếu bạn đang tìm kiếm một lộ trình học vẽ bài bản, từ cách quản lý bố cục đến kỹ thuật xử lý màu sắc chuyên sâu, hãy để Sine Art đồng hành cùng bạn trên con đường chinh phục ước mơ mỹ thuật.